logo
Sobota, 28 marca 2015 r.
imieniny:
Anieli, Kasrota, Soni, Guntrama, Aleksandra, Jana – wyślij kartkę
Szukaj w
 
Posłuchaj Radyjka
kanał czerwony
kanał zielony
 
 
Facebook
 
Drukuj
A
A
A
 
redakcja czasopisma
Kto wymyślił Trójcę Świętą?
List
 


Dlaczego?

Niektórzy twierdzą, że w tym sporze chodzi głównie o kwestie terminologiczne: mówimy tak naprawdę o tym samym, tylko innymi słowami. Są też i tacy, którzy szukają teologicznych różnic. Sprawa jest bardziej skomplikowana, ale zasadniczo chodzi o podkreślenie równorzędności Trzech Osób Boskich – wszyscy ją wyznajemy, ale prawosławie nie chce się zgodzić na określenia proponowane przez katolików, uznając je za błędne teologicznie.

Spór trwał przez wiele lat, kolejne Kościoły lokalne przyjmowały jako swoje wyznanie wiary z Filioque, aż w końcu w VIII w. (Rzym dopiero w 1000 r.) uznano je za jedyne prawidłowe. Od tej pory można mówić o rozłamie w Kościele, usankcjonowanym w 1054 r. bullami ekskomunikującymi (zdjętymi w 1965 r.).

W 1948 r. chrześcijanie zrzeszeni w ruchu ekumenicznym ułożyli formułę, która próbuje pogodzić różne chrześcijańskie wyznania wiary. Zawarto w niej minimum, jakie trzeba spełnić, by być uznanym za chrześcijanina; jest to: przyjęcie Pisma Świętego i uznanie Ojca, Syna i Ducha Świętego. Nie trzeba używać skomplikowanych pojęć: natura, osoba, homousios, Filioque czy Trójca. Wystarczy powiedzieć: wierzę w Ojca, Syna i Ducha Świętego, uznaję Jezusa jako Pana i Zbawiciela. Jeśli ktoś tego nie przyjmuje, nie może powiedzieć, że jest chrześcijaninem.

Duch Święty też jest współistotny Ojcu?

Ojcu i Synowi. Ta prawda została w Credo wyrażona słowami: „Wierzę w Ducha Świętego, Pana i Ożywiciela" (łac. dominum et vivificantem). Pan (łac. dominus), w świadomości żyjących wtedy ludzi, to nie był - tak jak u nas - pan Kazio czy pan Henio. „Pan" był władcą życia i śmierci. Takim mianem określano na przykład cesarza, który uważał się za boga. Powiedzenie o Duchu, że jest Panem, a do tego dającym życie, było zatem przyznaniem, że jest Bogiem, bo przecież tylko Bóg decyduje o życiu i śmierci.

Potem mówimy: „z Ojcem i Synem wspólnie odbiera uwielbienie i chwałę" (łac. adoratur, et conglorificatur). To bardzo mocne określenie. Adoracja (łac. adoratio) jest formą oddawania czci Bogu i tylko dla niego jest zarezerwowana. Powiedzenie, że Duchowi należy się adoracja, jest równoważne ze stwierdzeniem, że jest On współistotny Ojcu i Synowi, jest tej samej co Oni natury, jest Bogiem.

Z tego, co Ojciec mówi, wynika, że kiedyś ludzie inaczej rozumieli pojęcia użyte w Credo. Dzisiaj nie do końca zdajemy sobie sprawę z tego, co chciano w nim przekazać, i chyba tak naprawdę nie wiemy, o czym mówimy, wyznając wiarę.

Trzeba pamiętać, że dogmaty możemy zrozumieć tylko do pewnego stopnia. Trójca Święta jest tajemnicą w ścisłym tego słowa znaczeniu i nawet po wszystkich możliwych wyjaśnieniach, które powstały, powstają i powstaną, nigdy nie stanie się dla nas czymś oczywistym. Jest ponad rozumem, co oczywiście nie znaczy, że należy całkowicie zamilknąć.

Podczas wykładów o Trójcy Świętej, które prowadzę dla naszych braci, zawsze mówię to samo, co mam do powiedzenia teraz: ja uczę tylko „gramatyki Trójcy Świętej", tego jak poprawnie – po chrześcijańsku – mówić o Bogu. Tylko tyle mogę. Reszta jest tajemnicą.

Czy istnieje możliwość, że ta „gramatyka" kiedyś się uprości, że Tajemnica zostanie ujęta w inne słowa, nie będzie potrzeby używania filozoficznych pojęć osoby, substancji, natury?

Można szukać synonimów, nowych pojęć, które ułatwią jej zrozumienie. Przede wszystkim jednak trzeba ludziom wyjaśniać terminy filozoficzne i definicje, których co niedzielę używają. Nie zrezygnujemy z Credo, bo jest to nasze wyznanie wiary (prawie niezmienne) od blisko szesnastu wieków.

Może się okazać, że kiedyś trzeba będzie je jakoś zmodyfikować, dodać coś nowego?

Wiemy, że Bóg jest w Trzech Osobach – to się na pewno nie zmieni, gdyż Kościół naucza, że nie będzie nowego Objawienia. Istnieje natomiast coś takiego jak rozwój dogmatów. Możemy i powinniśmy je coraz lepiej i na nowy sposób rozumieć. To oczywiście dotyczy również nauki o Trójcy Świętej – mimo że jest to Tajemnica, trzeba ją jakoś ludziom przybliżać.
 
Zobacz także
ks. Kazimierz Kubat SDS
Od zarania ludzkości jednym z największych wyzwań człowieka była pokusa i pragnienie: "Jak zrozumieć wszechświat, jego funkcjonowanie i budowę, jego początek, ewolucję i przeznaczenie, oraz nasze w nim miejsce?" Człowiek próbował tego na różne sposoby, szukając odpowiedzi na te pytania w magii, w religii, w gwiazdach, w filozofii i w naukach szczegółowych a w ostatnich czasach także i "u kosmitów". Chcielibyśmy wiedzieć nie tylko jak wszechświat jest zbudowany i jakie są jego ostateczne: rozmiary, struktura, budowa, ale także jak i dlaczego powstał? Skąd się wziął i skąd wzięliśmy się w nim my sami?
 
Wilfrid Stinissen OCD
Zadaniem kierowników duchowych nie jest kierowanie – to czyni Duch Święty – ale prowadzenie tych ludzi, którzy im się powierzyli, pomóc im wsłuchiwać się w Ducha i odbierać Jego natchnienia. Doprawdy, trudne to zadania, wymagające od duchowego przewodnika wielkiego samowyrzeczenia. Pokusą jest wierzyć, że droga, jaką się samemu przebywa, jest odpowiednia dla wszystkich, że metody, które okazywały się przydatne w życiu jednego, staną się pomocne także innym...
 
Aneta Kania
Modlitwa Jezusowa powstała w pierwszych wiekach chrześcijaństwa - wśród mnichów na pustyni egipskiej w IV wieku. Ich duchowość - opuszczenie wszystkiego ze względu na Boga - nakazywała iść na pustynię, by całe swoje istnienie poświęcić na modlitwę i pogłębienie więzi z Bogiem. Pierwsi pustelnicy egipscy głosili, że wielbienie Stwórcy powinno odbywać się przez cały czas, a św. Jan Kasjan mówił, że: "Bardzo mało modli się ten, kto zwykł modlić się tylko wówczas, gdy klęczy".
 
Polecamy
rekolekcje internetowe!


___________________

reklama