logo
Piątek, 26 lutego 2021 r.
imieniny:
Bogumiła, Eweliny, Mirosława, Porfiriusza
Szukaj w
 
Posłuchaj Radyjka
kanał czerwony
kanał zielony
 
 
 
Facebook
 
Drukuj
A
A
A
 
Małgorzata Sagan
Wychowanie uczuć
Wychowawca
 


 Wychowanie człowieka zawsze opiera się na jakiejś teorii - niezależnie od tego, czy ją sobie uświadamiamy, czy nie. Często przenosimy na nasze dzieci wzorce, według których sami byliśmy wychowywani, często kierujemy się intuicją, często też wydaje się nam, że działamy poza wszelkimi teoriami, a w rzeczywistości bezwiednie podporządkujemy się różnym teoretykom wychowania, z którymi mamy do czynienia głównie poprzez media. 
 
Nie ma wychowania po prostu
 
Nie ma też równouprawnionych koncepcji pedagogicznych. Nie wszystkie nowinki pedagogiczne dobrze służą nauczycielom i rodzicom w procesie wychowania, dotyczy to przede wszystkim sfery uczuciowo-emocjonalnej. W przedziale wiekowym 13-16 lat cechuje ją szczególna intensywność i dramatyzm przeżywania. Wyjątkowo trudno jest nad tą burzą uczuciową zapanować. Dla wychowawców jest to czas wzmożonego wysiłku, polegającego na właściwym ukierunkowaniu tego olbrzymiego potencjału psychicznego.
 
Gdzie możemy uzyskać wsparcie i rzetelną pomoc? Czego powinniśmy unikać, pomimo pozorów nowoczesności i atrakcyjności?
 
Z pomocą przychodzą uznane, niekwestionowane autorytety moralne. Jan Paweł II wyraźnie określa istotę wychowania: "W wychowaniu chodzi właśnie o to, aby człowiek bardziej był człowiekiem... " Do samych młodych ludzi kieruje wezwanie: "Musicie od siebie wymagać, nawet gdyby inni od was nie wymagali". W dziedzinie uczuć oznacza to panowanie nad całą sferą wrażeń, emocji, doznań, pragnień, żądz, zmysłowych poruszeń, zachcianek, upodobań.
 
Ostatnio jednak lansuje się teorię głoszącą, że człowiek musi być autentyczny, naturalny, bez zahamowań. Ideałem wychowawczym jest więc nieskrępowana, samoakceptująca ekspresja własnych zachowań. W osiągnięciu tego ideału mają pomóc tak zwane treningi asertywności, polegające na wyzwoleniu wszystkich uczuć obecnych w życiu człowieka, na bezwarunkowym akceptowaniu samego siebie w każdej sytuacji życiowej. O ile założenie o konieczności rozpoznawania uczuć, poznawanie siebie nie budzi zastrzeżeń, o tyle metoda asertywności napawa uzasadnionym niepokojem. Wyrasta z naturalistycznej koncepcji człowieka Jana Jakuba Rousseau, francuskiego myśliciela z XVIII w., który twierdził, że człowiek rodzi się doskonały i dobry z natury (teoria dobrego dzikusa) i zostaje zdeprawowany przez kulturę i cywilizację. Stąd też należy uwolnić ową pierwotną naturalną doskonałość. Ideowym podłożem teorii asertywności są tzw. prawa człowieka sformułowane przez Herberta Fersterheima, które w szczególności oznaczają: mam prawo wyrażać siebie; mam prawo chcieć tego, czego chcę; mam prawo do radości i przyjemności; mam prawo być taki, jaki jestem; mam prawo przeżywać złość; mam prawo wyrażać gniew. Jeśli uświadomimy sobie, że termin "asertywność" pochodzi od łac. asertio (nazwanie, przyjęcie, uznanie), to możemy sprowadzić teorię asertywności do następujących twierdzeń: akceptuję siebie takiego, jaki jestem; uznaję w sobie to, co w sobie zastałem; mam prawo przeżywać tak, jak przeżywam.
 
W życiu codziennym jednak nie zawsze tak postępujemy. Nie trzeba być psychologiem, by zauważyć, że teoria ta zaleca postawy egoistyczne i hedonistyczne pod pozorem wyzwolenia w człowieku tzw. autentyzmu, że prowadzi do zniewolenia przez własne uczucia. Zwolennicy treningów asertywności dążą do zatarcia naturalnej różnicy, jaka istnieje pomiędzy świadomością przeżywania przez nas czegoś, a świadomością sposobu przeżywania i wyrażania tego czegoś. W konsekwencji eliminują z życia człowieka całą sferę powinności i możliwości, uniemożliwiając dojrzewanie do pełni człowieczeństwa, do osobowej aktualizacji. Teoria asertywności utrwala fałszywe w naszej kulturze przekonanie, że człowiek jest zwolniony z obowiązku kierowania swoimi uczuciami. Taki pogląd każe widzieć w człowieku bardziej zwierzę niż osobę, instynktowną a nie świadomie ukierunkowaną ekspresję uczuciowości.
 

 
 
1 2  następna
Zobacz także
Mariola T. Kozubek
Duchowość jedności można określić jako owoc doświadczenia doznawanej miłości oraz łaski i radości (PF, 7). Czym jednak jest duchowość? W ujęciu chrześcijańskim jest ona rozumiana jako forma duchowego życia człowieka religijnego, który zmierza do zjednoczenia z Bogiem. Jest ona kształtowania i  realizowana zgodnie z nauką, przykładem życia oraz dziełem zbawczym Jezusa Chrystusa...
 
Mariola T. Kozubek
Poddajemy się przygnębieniu, bo żyjemy w trudnych czasach, czarno widzimy przyszłość, nie potrafimy podjąć cierpienia, nawet małego, nieustannie narzekamy. W latach pięćdziesiątych i sześćdziesiątych młodzież powtarzała w piosence: "Źle było, źle będzie, w Polsce, zawsze i wszędzie...". Jeszcze nie tak dawno mówiliśmy: "Bylibyśmy szczęśliwi, gdyby był chleb z solą i woda, byle byśmy mieli wolność i prawdę"...
 
Marta Wielek
Wiele par, które zgłaszają się do duszpasterstw osób żyjących w związkach niesakramentalnych, dręczy podobny dylemat. Z jednej strony jest miłość, z której nie potrafią zrezygnować, bo jest dla nich pewnym dobrem – często największym, jakie ich w życiu spotkało – z drugiej pojawia się świadomość grzechu i poczucie odrzucenia przez Kościół. 
 
 
___________________
 
 reklama